ตลท. ชงรัฐบาลเปิดทาง ‘Dual Class of Share’ ดึงธุรกิจครอบครัวเข้าตลาด

ตลาดหลักทรัพย์ฯ ดัน “Dual Class of Share” ปลดล็อกเจ้าของธุรกิจระดมทุนโดยไม่เสียสิทธิคุมกิจการ หวังเพิ่ม Free Float หลังหารือภาครัฐแล้ว ลุ้นเห็นรูปธรรมปีนี้

ศาสตราจารย์พิเศษ กิติพงศ์ อุรพีพัฒนพงศ์ ประธานกรรมการ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ตลท.) เปิดเผยว่า ตลาดหลักทรัพย์ฯ เตรียมเสนอรัฐบาลผลักดัน Dual Class of Share หรือหุ้นที่มีสิทธิออกเสียงแตกต่างกัน เพื่อเปิดทางให้เจ้าของธุรกิจ โดยเฉพาะธุรกิจครอบครัว สามารถระดมทุนผ่านตลาดหุ้นได้มากขึ้น โดยยังรักษาสิทธิในการกำกับดูแลและกำหนดทิศทางกิจการ แม้สัดส่วนการถือหุ้นของเจ้าของเดิมจะลดลง

แนวคิดดังกล่าวต้องการแก้โจทย์ของเจ้าของธุรกิจที่ยังลังเลนำบริษัทเข้าตลาดหุ้น เพราะกังวลว่าหากขายหุ้นให้ประชาชนมากขึ้น สัดส่วนการถือหุ้นของครอบครัวจะลดลง และอาจทำให้สิทธิในการกำหนดทิศทางกิจการลดลงตามไปด้วย

หลักการของ Dual Class of Share จึงเปิดให้หุ้นแต่ละประเภทมีสิทธิออกเสียงแตกต่างกัน เช่น หุ้น 1 หุ้นอาจมีสิทธิออกเสียง 2 เสียง หรือ 5 เสียง ขณะที่สิทธิในการรับเงินปันผลยังเท่ากัน ด้วยโครงสร้างดังกล่าว แม้ครอบครัวจะลดสัดส่วนการถือหุ้นลงจากการขายหุ้นเพื่อระดมทุน แต่ยังสามารถถือหุ้นที่มีสิทธิออกเสียงมากกว่านักลงทุนทั่วไป ทำให้ยังคงมีบทบาทในการกำหนดทิศทางของบริษัทได้

นายกิติพงศ์ยกตัวอย่างว่า หากเจ้าของเดิมไม่จำเป็นต้องถือหุ้นในสัดส่วนสูงเพื่อรักษาสิทธิในการกำกับดูแลกิจการ ก็อาจตัดสินใจนำหุ้นออกขายในตลาดมากขึ้น จากเดิมที่อาจขายประมาณ 15% เพิ่มขึ้นเป็นประมาณ 40% ส่งผลให้มีหุ้นหมุนเวียนอยู่ในมือผู้ลงทุนทั่วไป (Free Float) มากขึ้น และเปิดโอกาสให้นักลงทุนเข้าถึงหุ้นของบริษัทเหล่านี้ได้มากขึ้น

ขณะเดียวกัน บริษัทก็สามารถระดมเงินได้มากขึ้นเพื่อนำไปขยายกิจการ โดยไม่ต้องเผชิญโจทย์ว่าการระดมทุนเพิ่มจะต้องแลกกับการลดบทบาทของเจ้าของเดิมในการกำหนดทิศทางบริษัท

นอกจากการใช้ Dual Class of Share เพื่อเปิดทางให้ธุรกิจใหม่เข้าสู่ตลาดหุ้นแล้ว ตลาดหลักทรัพย์ฯ ยังพิจารณาถึงบริษัทที่จดทะเบียนอยู่ในตลาดแล้ว ว่าจะสามารถนำโครงสร้างหุ้นที่มีสิทธิออกเสียงแตกต่างกันมาใช้ได้อย่างไร อย่างไรก็ตาม ประเด็นนี้ยังไม่มีข้อสรุป ซึ่งเป็นส่วนที่ต้องคุยกันให้หนัก เพราะต้องพิจารณารูปแบบและแนวทางที่เหมาะสมสำหรับบริษัทจดทะเบียนเดิม ก่อนกำหนดหลักเกณฑ์ที่ชัดเจนต่อไป

ส่วนภาพรวมของการผลักดัน Dual Class of Share นั้น ตลาดหลักทรัพย์ฯ ได้พูดคุยรายละเอียดกับภาครัฐแล้ว และเตรียมเสนอแนวทางต่อรัฐบาล โดยมีประเด็นด้านกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งต้องดำเนินการเพื่อเปิดทางให้โครงสร้างดังกล่าวเกิดขึ้นได้ หวังว่าจะเห็นเป็นรูปธรรมภายในปีนี้

ทั้งนี้ หากผลักดันได้สำเร็จ แนวทางดังกล่าวจะเพิ่มทางเลือกให้เจ้าของธุรกิจระดมทุนผ่านตลาดหุ้นได้มากขึ้น โดยยังรักษาสิทธิในการกำหนดทิศทางกิจการ พร้อมเพิ่ม Free Float และโอกาสในการลงทุน ขณะที่ประเด็นสำหรับบริษัทจดทะเบียนเดิมยังต้องติดตามว่าจะได้ข้อสรุปออกมาในรูปแบบใด