เกษตรฯ ชงงบกลาง 350 ล้าน ลุย 7 มาตรการตัดวงจร “ปลาหมอคางดำ”

กระทรวงเกษตรฯ เดินหน้าแผนตัดวงจรปลาหมอคางดำ เชื่อม 29 หน่วยงานตั้งแต่นโยบายถึงพื้นที่ เร่งทบทวนข้อเสนองบกลางคงเหลือราว 350 ล้านบาท ยกระดับมาตรการกำจัด ควบคุม วิจัย และใช้ประโยชน์จากปลาที่จับได้ ขณะที่กรมประมงเผยตั้งแต่ 2 ก.พ. 2567-27 ส.ค. 2569 กำจัดปลาหมอคางดำแล้วกว่า 10 ล้านกิโลกรัมในพื้นที่ 21 จังหวัด พร้อมเฝ้าระวังเขื่อนลำปาว หลังพบ 41 ตัวปลายเดือน ส.ค.

นายวัชระพล ขาวขำ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ภายใต้การกำกับดูแลของนายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้เร่งขับเคลื่อนการแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำ ซึ่งส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศและการประกอบอาชีพของประชาชน

ล่าสุดได้เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการศูนย์อำนวยการติดตามสถานการณ์และแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำ โดยบูรณาการความร่วมมือจาก 29 หน่วยงาน เพื่อเชื่อมโยงแผนปฏิบัติการแก้ไขปัญหาในช่วง 180 วัน ตั้งแต่ระดับนโยบายถึงระดับพื้นที่

เป้าหมายสำคัญคือเร่งควบคุมจำนวนปลาหมอคางดำให้ได้มากและเร็วที่สุด

นายวัชระพลกล่าวว่า ที่ผ่านมา กระทรวงเกษตรฯ ได้ดำเนินการตามแผนปฏิบัติการอย่างเต็มที่ แต่ยังมีข้อจำกัดทั้งด้านจำนวนเจ้าหน้าที่และงบประมาณ ขณะที่ปลาหมอคางดำสามารถแพร่ขยายพันธุ์ได้รวดเร็ว

กระทรวงจึงอยู่ระหว่างศึกษาและทบทวนการจัดทำร่างข้อเสนองบกลางคงเหลือประมาณ 350 ล้านบาท เพื่อยกระดับแผนปฏิบัติการให้ครอบคลุมพื้นที่มากขึ้น และเพิ่มประสิทธิภาพในการควบคุมการแพร่ระบาด

แนวทางดำเนินงานจะครอบคลุมทั้งการกำจัดและควบคุมปริมาณเชิงรุก การพัฒนางานวิจัยและนวัตกรรมสำหรับใช้ในภาวะเร่งด่วน รวมถึงการนำปลาที่กำจัดได้ไปใช้ประโยชน์ในภาคการเกษตร เพื่อช่วยฟื้นฟูระบบนิเวศของสัตว์น้ำไทย

ขณะเดียวกัน จะเพิ่มการประชาสัมพันธ์และสร้างการรับรู้แก่ประชาชน ทั้งช่องทางแจ้งเหตุ วิธีการกำจัด การนำปลาไปใช้ประโยชน์ และความคืบหน้าการดำเนินงาน

นายวัชระพลย้ำว่า ปลาหมอคางดำเป็นสัตว์เอเลียนสปีชีส์ที่ห้ามครอบครอง เพาะเลี้ยง และเคลื่อนย้ายแบบมีชีวิต ตามประกาศกระทรวงเกษตรฯ หากฝ่าฝืนถือเป็นความผิดตามกฎหมาย

ด้านกรมประมงรายงานผลการติดตามและควบคุมการแพร่ระบาดในแหล่งน้ำธรรมชาติ 21 จังหวัด โดยที่ผ่านมาใช้มาตรการเชิงรุก 7 มาตรการ และจะเดินหน้าดำเนินการอย่างต่อเนื่อง

ตั้งแต่วันที่ 2 กุมภาพันธ์ 2567 ถึง 27 สิงหาคม 2569 สามารถกำจัดปลาหมอคางดำได้แล้วกว่า 10 ล้านกิโลกรัม

สำหรับปี 2570 กรมประมงเตรียมแผนปฏิบัติการภายใต้งบประมาณ 15 ล้านบาท ครอบคลุม 5 กิจกรรมหลัก ได้แก่ การลงแขกลงคลอง การส่งเสริมการเลี้ยงสัตว์น้ำชนิดอื่น การผลิตและปล่อยปลาผู้ล่า การประเมินความชุกชุมและการแพร่กระจาย และการสร้างความรู้และความตระหนักร่วมของประชาชน

ส่วนกรณีการพบปลาหมอคางดำที่เขื่อนลำปาว จังหวัดกาฬสินธุ์ ซึ่งพบครั้งแรกเมื่อวันที่ 31 สิงหาคม จำนวน 41 ตัว หน่วยงานกรมประมงในพื้นที่ได้เพิ่มการเฝ้าระวังเชิงรุก พร้อมใช้เครือข่ายชาวประมงในพื้นที่ช่วยติดตามและแจ้งเหตุ

ข้อมูลที่ได้รับจะถูกนำไปใช้ประเมินขอบเขตการแพร่กระจาย และกำหนดมาตรการควบคุมกำจัดที่เหมาะสม รวมถึงเก็บข้อมูลเพิ่มเติมเพื่อหาเส้นทางการแพร่ระบาดที่แท้จริง

นายวัชระพลกล่าวว่า เตรียมลงพื้นที่เขื่อนลำปาวเพื่อติดตามสถานการณ์และศึกษาสภาพพื้นที่จริง พร้อมยืนยันว่ากระทรวงเกษตรฯ ซึ่งเป็นหน่วยงานรับผิดชอบหลักจะรับฟังข้อเสนอจากทุกภาคส่วน และนำไปปรับใช้ให้สามารถวัดผลการดำเนินงานได้อย่างเป็นรูปธรรม.